هدف از خلقت اين است که انسان به کمال و سعادت برسد اما ما در عمل مي بينيم که اکثر مردم گمراه شده اند، ايا اين مسئله يعني نرسيدن موجودات به غاياتشان با حکمت خدا منافات ندارد؟
در اين باره نخست بايد به واقعيت جهان هستي و گستردگي موجودات توجه داشته باشيم و در مقايسه با تمام موجودات تعداد انسان هاي گمراه و ريشه هاي آن را بررسي کنيم ودر مقام ارزش گذاري کيفيت خوبي ها وخوبان را در برابر کميت بدي ها و بدان ناديده نگيريم و در جمع بندي نهايي آينده جهان که سراسر عدالت و پيروزي حق بر باطل خواهد بود را فراموش نکنيم، لذا خداوند متعال در آيات متعدّدي متذکر اين حقيقت شده و فرموده است؛
«... وَ إِنَّک لَتَهْدي إِلي صِراطٍ مُسْتَقيمٍ؛ صِراطِ اللَّهِ الَّذي لَهُ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ أَلا إِلَي اللَّهِ تَصيرُ الْأُمُورُ»[ شوري (42)، آيات 52- 53.]؛
«و تو مسلّماً به سوي راه راست هدايت مي کني. راه خداوندي که تمامي آنچه در آسمان ها و آنچه در زمين است از آنِ اوست؛ آگاه باشيد که همه ي امور تنها بسوي خدا بازمي گردند!».
«أَ فَغَيرَ دينِ اللَّهِ يبْغُونَ وَ لَهُ أَسْلَمَ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ طَوْعاً وَ کرْهاً وَ إِلَيهِ يرْجَعُون»[ آل عمران (3)، آيه 83.]؛
«آيا آنها غير از آيين خدا مي طلبند؟! در حالي که تمام کساني که در آسمان ها و زمين هستند، از روي اختيار يا از روي اکراه، در برابرِ او تسليم اند، و همه به سوي او بازگردانده مي شوند».
نکات آيات شريفه:
1. اين آيات نشان مي دهند؛ آسمان ها و زمين و جهان آفرينش بسيار گسترده است و طبق برخي روايات، هم اکنون هزاران ستاره و سياره در کنار سياره زمين قرار دارند؛ و عالم ملکوت فوق تمام اينهاست و فراتر از عالم ملکوت، جبروت واقع شده که ملکوت در برابرش، چون حلقه اي است در بياباني وسيع. پس در اين گستره ي وسيع خلقت، که به يقين توان تصوّرش از ذهن ها به دور است. همچنين در کره زمين نيز ميلياردها موجود زنده اند که تعداد انسان در ميان آنها، جزء اندک شمارترين انواع مي باشد. همچنين اين جهان ميلياردها سال است که وجود دارد، در حالي که از آفرينش انسان امروزي زمان طولاني نمي گذرد. آيا مي توان گفت در تمام اين مدّت که انسان نبود، جهان غيرحکيمانه بود؟!!
2.به روشني مي توان گفت؛ هيچ موجودي نيست مگر اينکه در جهان هستي به سوي سرمنزل مقصود خويش در حرکت است؛ و انسان نيز از اين قاعده مستثنا نيست؛ لکن آدمي افزون بر روند تکويني و همراهي با مجموعه جهان هستي، داراي نقشه راه و دستورات قانوني و تشريعي نيز مي باشد که بايد آن را با پاي اختيار خويش بپيمايد. روشن است که خداوند متعال طي اين مسير را به اختيار بشر گذاشته و فاعليت و اراده ي خويش را در افعال ارادي بشر، و از کانال اختيار بشر ظاهر مي سازد. پس در اين زمينه اگر خداوند متعال، سلب اختيار از بشر کند، يقيناً نقض غرض لازم خواهد آمد. پس خداوند متعال در اين حيطه، سعادت بشر را به خود او واگذاشته تا با پاي اختيار خويش راه سعادت را بپيمايد. امّا روندگان اين راه يکسان نيستند؛ بلکه مردم به سه دسته تقسيم مي شوند:
گروه نخست که شامل پيامبران و معصومان و اولياي الهي مي باشند که از آنان به مقربان ياد مي شود. اينان در عالي ترين درجات بهشت جاي دارند. اما گروه دوم، مؤمنان و انسان هاي شايسته هستند که از اينان به اصحاب يمين ياد مي شود و از درجات بهشت بهره مند مي شوند، چنان که درباره قاري قرآن گفته مي شود:
«يقَالُ لِقَارِئِ الْقُرْآنِ اقْرَأْ وَ ارْق»؛ «بخوان و بالا برو»،
چرا که مراتب بهشت، متناظر با درجات ايمان و عمل صالح و عمل به آيات قرآن شکل مي گيرد.
گروه سوم، اصحاب شمال هستند که گرفتار خطا و غوطه ور در گناه مي باشند و سزاوار جهنم اند. البته به مقداري که زمينه هاي خوبي و نيکي در آنها باشد رفته رفته از عذاب رها مي شوند.
پس نپنداريم که چون عدّه اي در اين جهان به سعادت تشريعي خويش نمي رسند، پس هيچ گاه به بهشت و سعادت راه نمي يابد. بلکه بسياري از اهل جهنّم نيز به اهل بهشت خواهند رسيد و جز پيشوايان کفر، لجاجت پيشه و حق ستيزند کسي در جهنّم نخواهد ماند، بنابراين جهان براساس «عدالت» و حسابرسي و همچنين براساس حکمت و هدفمندي آفريده شده و به سرانجام خواهد رسيد.
3.براساس ارزش گذاري خوبي ها وخوبان مي توان گفت اشرف مخلوقات الهي پيامبران و اولياي الهي هستند و اشرف آنها نيز وجود مقدس سرور کائنات، حضرت محمد مصطفي(ص) و خاندان پاکش مي باشد. وجود نوراني آن بزرگوار به تنهايي برابري مي کند با تمام هستي. بر همين اساس امام باقر(ع) فرموده است:
«... قال لمحمّدٍ: وَ عِزَّتِي وَ جَلَالِي وَ عُلُوِّ شَأْنِي لَوْلَاک وَ لَوْ لَا عَلِي وَ عِتْرَتُکمَا الْهَادُونَ الْمَهْدِيونَ الرَّاشِدُونَ مَا خَلَقْتُ الْجَنَّةَ وَ النَّارَ»[ بحار الأنوار، ج 25، ص19.]؛ «خداوند متعال به محمّد(ص) فرمود: به عزّت و جلال و شأن والايم سوگند که اگر تو و علي و عترت هادي و مهدي و راهنمايت نبوديد، بهشت و جهنم نمي آفريدم».
يعني غرض خلقت تمام موجودات، انسان کامل است و اگر او نبود، خلقت عالم غير حکيمانه مي شد.


کانال تلگرامی پرسمان: @porseman

سایت موضوعی قرآن و حدیث سایت موضوعی اهل بیت علیهم السلام سایت موضوعی مهدویت سایت موضوعی سیاسی سایت موضوعی معارف
سایت موضوعی اخلاق سایت موضوعی عرفان های نوظهور سایت موضوعی احکام سایت موضوعی مشاوره سایت موضوعی حقوق زن
سایت موضوعی لبخند سایت موضوعی وهابیت سایت موضوعی ادیان سایت نکات قرآن